Bez pochodu, bez defilady, bez pikniku pod Barbakanem. Za to z minutą ciszy dla ofiar sobotniego zamachu na Rynku Głównym. Kraków obchodził 108. rocznicę odzyskania niepodległości w żałobie.
Dodaj nas do ulubionych źródeł w Google
Główne uroczystości zaczęły się w samo południe przed Grobem Nieznanego Żołnierza na placu Matejki. Hymn, podniesienie flagi, a potem minuta ciszy. Zebrani uczcili nią ofiary ostatnich tragicznych wydarzeń w Krakowie. Delegacje złożyły wiązanki.
Najmocniej wybrzmiało przemówienie wojewody małopolskiego Krzysztofa Jana Klęczara. Zaczął od rozbiorów, skończył na krakowskim Rynku.
– Mrok karmiony wewnętrznymi sporami, konfliktami i ingerencją obcych mocarstw w 1795 roku wymazał naszą Ojczyznę z mapy świata. Zaborcy wierzyli, że raz na zawsze. Nie docenili Polaków (…). Po 123 latach Polska powróciła. Nie powstała z martwych, bo nigdy – ani przez moment – martwą nie była – mówił wojewoda.
„Zamaskowany zabójco”
Potem zwrócił się wprost do sprawcy sobotniej strzelaniny.
– Na przestrzeni dziejów ten sam mrok wielokrotnie ogarniał naszą Ojczyznę. 7 listopada 2026 roku położył swój cień w sercu naszego Miasta, na krakowskim Rynku. Zamaskowany zabójco – zabójco bez ludzkiej twarzy, niegodny, by wspomnieć twoje imię. Tak jak zaborcy nie złamali ducha Polaków, tak ty nie złamałeś ducha Krakowian. Tak jak Polska w 1918 roku, tak dziś Kraków wraca do życia. Splamiony krwią niewinnych ofiar, lecz nadal otwarty, bezpieczny, silny i jak nigdy dotąd zjednoczony – mówił Klęczar.
Według wojewody w pamięci zostanie nie zbrodnia, ale ci, którzy stanęli naprzeciw niej.
– Zapamiętane zostanie bohaterstwo tych, którzy niosąc dobro dali odpór fali zła. Bohaterstwo, które nie chowało się za maską. Bohaterstwo, które ma ludzką twarz. Twarz policjanta, strażnika miejskiego, lekarza, strażaka, ratownika, urzędnika, nieznanego z imienia przechodnia. Twarz człowieka – mówił.
Tym, którym w ostatnich dniach zachwiała się wiara w człowieczeństwo, przypomniał słowa Ernesta Hemingwaya: „Człowiek nie jest stworzony do klęski. Człowieka można zniszczyć, ale nie można pokonać”.
– Wieczna hańba tym, którzy sieją zło, którzy za nic mają ludzkie życie. Cześć i chwała bohaterom. Niech żyje wolna, niepodległa Rzeczpospolita! – zakończył.
Na placu Matejki byli m.in. parlamentarzyści, wicewojewodowie Elżbieta Achinger i Ryszard Śmiałek oraz samorządowcy.
Msza na Wawelu, kwiaty na Powiślu
Dzień zaczął się tradycyjnie w Bazylice Archikatedralnej św. Stanisława i św. Wacława na Wawelu. Mszy w intencji Ojczyzny przewodniczył metropolita krakowski kard. Grzegorz Ryś. W katedrze byli też przedstawiciele krakowskiego oddziału Polskiej Rady Ekumenicznej, Diecezji Krakowsko-Częstochowskiej Kościoła Polskokatolickiego, Kościoła Starokatolickiego Mariawitów i Parafii Prawosławnej w Krakowie.
Wcześniej wojewoda złożył kwiaty przy Pomniku Żołnierzy Polski Walczącej na Powiślu oraz przy Krzyżu Katyńskim na placu o. Adama Studzińskiego.
Ze względu na żałobę nie odbył się tradycyjny pochód. Odwołano też defiladę pojazdów reprezentacyjnych służb mundurowych i kawalerii konnej, piknik patriotyczny przy Barbakanie i poczęstunek po uroczystościach. Bieg Niepodległości odbywa się w tym roku tylko wirtualnie, a koncert „Myśląc Ojczyzna” przeniesiono na 18 listopada.
Przypomnijmy, że do tragedii doszło w sobotę (7 listopada) około godz. 15. 24-latek wjechał samochodem na płytę Rynku Głównego, a potem otworzył ogień do przypadkowych przechodniów. Zginęło sześć osób, a 15 – w tym dwóch policjantów – zostało rannych. Sprawca zmarł w poniedziałek w szpitalu.
Żałoba w Krakowie trwa do środy włącznie. Dziś jej ostatni dzień.
Czytaj także: Marsz ciszy na Rynku. Tłum krakowian oddał hołd ofiarom
Fot. Małopolski Urząd Wojewódzki w Krakowie
